Wiadomość 001
Informacja od Komisji - TRIS/(2024) 2496
dyrektywa (UE) 2015/1535
Powiadomienie: 2024/0519/DE
Powiadomienie o projekcie tekstu przez państwo członkowskie
Notification – Notification – Notifzierung – Нотификация – Oznámení – Notifikation – Γνωστοποίηση – Notificación – Teavitamine – Ilmoitus – Obavijest – Bejelentés – Notifica – Pranešimas – Paziņojums – Notifika – Kennisgeving – Zawiadomienie – Notificação – Notificare – Oznámenie – Obvestilo – Anmälan – Fógra a thabhairt
Does not open the delays - N'ouvre pas de délai - Kein Fristbeginn - Не се предвижда период на прекъсване - Nezahajuje prodlení - Fristerne indledes ikke - Καμμία έναρξη προθεσμίας - No abre el plazo - Viivituste perioodi ei avata - Määräaika ei ala tästä - Ne otvara razdoblje kašnjenja - Nem nyitja meg a késéseket - Non fa decorrere la mora - Atidėjimai nepradedami - Atlikšanas laikposms nesākas - Ma jiftaħx il-perijodi ta’ dewmien - Geen termijnbegin - Nie otwiera opóźnień - Não inicia o prazo - Nu deschide perioadele de stagnare - Nezačína oneskorenia - Ne uvaja zamud - Inleder ingen frist - Ní osclaíonn sé na moilleanna
MSG: 20242496.PL
1. MSG 001 IND 2024 0519 DE PL 18-09-2024 DE NOTIF
2. Germany
3A. Bundesministerium für Wirtschaft und Klimaschutz, Nationale Kontaktstelle im Referat EB3
3B. Bundesministerium des Innern und für Heimat, Referat KM 5
4. 2024/0519/DE - C00C - Artykuły chemiczne
5. Projekt ustawy o zmianie ustawy o materiałach wybuchowych oraz innych ustaw
6. Substancje wybuchowe (materiały wybuchowe, mieszanki pirotechniczne, wyroby pirotechniczne, inne substancje wybuchowe i akcesoria do materiałów wybuchowych), prekursory materiałów wybuchowych
7.
8. Aby skutecznie karać i zapobiegać przestępstwom związanym z substancjami wybuchowymi, zmienia się ustawę o materiałach wybuchowych, ustawę o prekursorach i inne (przepisy niepodlegające zgłoszeniu).
1. Zmiana ustawy o materiałach wybuchowych (SprengG)
W przyszłości karalne będzie usiłowanie nieuprawnionego obchodzenia się z substancjami wybuchowymi i usiłowanie nieuprawnionego handlu nimi, jak również usiłowanie nabycia (art. 40 ust. 1 pkt 1–3 SprengG) oraz usiłowanie nieuprawnionego przywozu, tranzytu lub przemieszczania (art. 40 ust. 2 pkt 1) substancji wybuchowych (art. 40 ust. 3b (nowy) SprengG).
Artykuł 40 ust. 3a (nowy) SprengG wprowadza nową okoliczność obciążającą, pociągającą za sobą wyższą karę, w odniesieniu do wykroczeń, których dotyczy art. 40 ust. 1 lub 2 SprengG, a mianowicie popełnienie wykroczenia w celach handlowych lub w ramach zorganizowanej grupy.
Odpowiedzialność karna za nieuprawnione prowadzenie składu substancji wybuchowych, która do tej pory była wyraźnie przewidziana wyłącznie w sferze handlowej, zostaje rozszerzona na sferę niehandlową, ponieważ w odniesieniu do niebezpiecznego charakteru nieuprawnionego przechowywania tych substancji nie ma znaczenia, czy jest ono prowadzone w celach handlowych czy niehandlowych (art. 40 ust. 2 pkt 2 SprengG). Z tego samego powodu wykroczenie administracyjne polegające na nieuprawnionym założeniu składu, o którym mowa w art. 41 ust. 1 pkt 7, rozszerza się również na sferę niehandlową.
W przyszłości odpowiedzialność karna za przywóz, tranzyt i przemieszczanie, których dotyczy art. 40 ust. 2 pkt 1 SprengG będzie związana z brakiem zezwolenia na obchodzenie się z substancjami wybuchowymi lub ich nabywanie i nie będzie już związana z naruszeniem obowiązku udowodnienia takiego zezwolenia. Odpowiedzialność karna za nieuprawniony przywóz, tranzyt i przemieszczanie substancji wybuchowych zostaje rozszerzona na sferę niehandlową (art 40 ust. 2 pkt 1 lit. b) (nowy) SprengG). Aby jednak uniknąć sprzeczności z przypadkami nieuprawnionego obchodzenia się i nabywania o charakterze niehandlowym (art. 40 ust. 1 pkt 3 SprengG), dotyczy to wyłącznie materiałów wybuchowych, fajerwerków kategorii F4 i wyrobów pirotechnicznych, które nie zostały poddane ocenie zgodności ani zatwierdzone w inny sposób. Nieuprawnione przemieszczanie o charakterze niehandlowym wyrobów pirotechnicznych poddanych ocenie zgodności (z wyjątkiem kategorii F4) będzie w przyszłości karane jako wykroczenie administracyjne w połączeniu z nieuprawnionym niehandlowym obchodzeniem się z nimi lub ich nabywaniem (art. 41 ust. 1a SprengG w związku z art. 40 ust. 5 SprengG). Naruszenie obowiązku udowodnienia właściwemu organowi zezwolenia na przemieszczanie substancji wybuchowych przed przemieszczeniem będzie w przyszłości karane jako wykroczenie administracyjne (art. 41 ust. 1 pkt 4a SprengG).
Odpowiedzialność karna za nieuprawnione dostarczanie substancji wybuchowych osobom nieuprawnionym zostaje również rozszerzona na sferę niehandlową (art. 40 ust. 2 pkt 3 lit. a), c) i d) SprengG).
W art. 5 ust. 1 wyjaśniono, że jedynie osoby uprawnione do obchodzenia się z substancjami wybuchowymi lub ich nabywania mogą dokonywać przywozu, tranzytu lub przemieszczania substancji wybuchowych lub organizować ich przywóz, tranzyt lub przemieszczanie przez inną osobę (pierwsza połowa zdania) oraz że osoby te muszą udowodnić to zezwolenie na żądanie organu wyznaczonego zgodnie z ust. 5 (druga połowa zdania).
W art. 17 wyjaśniono, że wymóg uzyskania zezwolenia odnosi się do zakładania i prowadzenia składów, w których substancje wybuchowe mają być składowane w celach handlowych albo jako część przedsięwzięcia gospodarczego, działalności rolniczej lub leśnej lub w ramach zatrudniania pracowników. Brzmienie odpowiada obecnie art. 7 ust. 1 ustawy (przepis ten dotyczy zezwolenia na obchodzenie się z substancjami wybuchowymi i obrót nimi).
Dodanie art. 15 ust. 4 SprengG do zdania pierwszego art. 28 usuwa istniejącą dotychczas niejasność w prawie: w obecnym stanie prawnym przepis stanowiący podstawę zdania pierwszego art. 28 SprengG, stanowiący, że niektóre przepisy artykułu dotyczącego obchodzenia się z substancjami wybuchowymi w celach handlowych i handlu nimi mają również zastosowanie do sfery niehandlowej, przytacza art. 15 ust. 1 i art. 15 ust. 3 SprengG. Oznacza to, że obowiązki w zakresie dowodów i zgłaszania oraz kompetencje organów wyznaczonych w art. 15 ust. 5 mają również zastosowanie w sferze niehandlowej. W obecnym stanie prawnym nie ma jednak odniesienia do odpowiednich uprawnień kontrolnych właściwych organów na podstawie art. 15 ust. 4 SprengG w celu sprawdzenia, czy przestrzegano przepisów mających zastosowanie do przywozu, tranzytu i przemieszczania o charakterze niehandlowym (w tym przepisów dotyczących towarów niebezpiecznych). Poprzez dodanie art. 15 ust. 4 do art. 28 doprecyzowano uprawnienia organów wyznaczonych, których dotyczy ust. 5.
2. Zmiana ustawy o prekursorach (AusgStG)
W przyszłości AusgStG będzie uznawać za niezgodne z prawem nie tylko usiłowanie popełnienia wykroczeń, których dotyczy art. 13 ust. 1, ale także usiłowanie popełnienia wykroczeń z okolicznością obciążającą, a mianowicie usiłowanie popełnienia takich przestępstw w celach handlowych lub w ramach zorganizowanej grupy. Ponadto dodaje się przepis dotyczący konfiskaty prekursorów materiałów wybuchowych (art. 15 (nowy) AusgStG).
9. W ciągu ostatnich dziesięciu lat liczba przypadków niewłaściwego stosowania substancji wybuchowych powodujących wybuch (art. 308 kodeksu karnego – StGB) wzrosła ponad dwukrotnie, z 871 przypadków w 2012 r. do 1 934 przypadków w 2023 r. (statystyki przestępczości zarejestrowane przez policję w 2023 r., tabela podstawowa T01 – przypadki z 1987 r. (V1.0), dostępna pod adresem https://www.bka.de/DE/AktuelleInformationen/StatistikenLagebilder/PolizeilicheKriminalstatistik/PKS2023/PKSTabellen/Zeitreihen/zeitreihen_node.html).
W szczególności nastąpił znaczny wzrost liczby wysadzeń bankomatów. W całym kraju liczba takich przypadków wzrosła o 26,5 % tylko w latach 2021–2022. Jest to nowy wysoki poziom od czasu, gdy w 2005 r. zaczęto odnotowywać dane liczbowe. Pomimo środków bezpieczeństwa uzgodnionych z niemieckim sektorem bankowym, które doprowadziły do niewielkiego spadku liczby przypadków w 2023 r., pozostają one na wysokim poziomie. W ostatnich latach przypadki wysadzania bankomatów dotyczyły w dużej mierze stałych materiałów wybuchowych (np. mieszanek pirotechnicznych i materiałów wybuchowych wytwarzanych domowym sposobem). Zwiększone stosowanie stałych materiałów wybuchowych stwarza większe ryzyko dla przechodniów znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie bankomatów, ponieważ sprawcy często nie są w stanie w pełni ich kontrolować. Ponadto służby ratunkowe są narażone na znaczne ryzyko w przypadku prób wybuchu, ponieważ potencjalne ryzyko wybuchu utrzymuje się. Czyny te często charakteryzują się również lekkomyślnym zachowaniem podczas ucieczki przy użyciu pojazdów o dużej mocy. To również stwarza znaczne ryzyko dla osób trzecich (Federalny Urząd Policji Kryminalnej, Ataki na bankomaty, Sprawozdanie Bundeslagebild z 2022 r., s. 5). Jednocześnie takie wybuchy powodują znaczne straty dla branży finansowej i ubezpieczeniowej. W 2022 r. całkowite straty w Niemczech były dziewięciocyfrowe (https://www.gdv.de/gdv/medien/medieninformationen/ueber-100-millionen-euro-schaeden-durch-gesprengte-geldautomaten--157758). W związku z tym przepis karny zawarty w art. 308 kodeksu karnego w obecnym brzmieniu nie odzwierciedla w wystarczający sposób stopnia nadużycia konkretnie związanego z wysadzaniem bankomatów w celu dokonania kradzieży poprzez spowodowanie wybuchu.
Liczba (innych) przestępstw na podstawie ustawy o materiałach wybuchowych (art. 40 i 42 SprengG) również znacznie wzrosła w ostatnim czasie (z 4 012 spraw w 2022 r. do 4 431 spraw w 2023 r.). Jednocześnie pomocnicze przepisy prawa karnego zawarte w ustawie o materiałach wybuchowych nie obejmują w wystarczającym stopniu niektórych przypadków zachowań, które zasługują na ukaranie w zakresie nieuprawnionego obchodzenia się z substancjami wybuchowymi i ich nabywania. Dotyczy to z jednej strony usiłowania nieuprawnionego nabycia, usiłowania nieuprawnionego przywozu, tranzytu lub przemieszczania oraz usiłowania nieuprawnionego obchodzenia się z substancjami wybuchowymi, w tym usiłowania produkcji materiałów wybuchowych. Takie zachowanie nie podlegało dotychczas karze na podstawie SprengG, ponieważ nie określono odpowiedzialności karnej za usiłowanie (zob. art. 23 ust. 1 kodeksu karnego w związku z art. 12 ust. 2 kodeksu karnego). Stoi to w sprzeczności z niebezpieczeństwem stwarzanym przez niedozwolone działania związane z substancjami wybuchowymi.
Istnieją również luki w przepisach dotyczących odpowiedzialności karnej w odniesieniu do przestępczości zorganizowanej i materiałów wybuchowych. Do tej pory nie było handlowej ani związanej z przynależnością do zorganizowanych grup okoliczności obciążającej wykroczenia na podstawie SprengG, która odpowiadałaby porównywalnym przepisom ustawy o prekursorach lub ustawy o broni.
Ponadto prawo karne w praktyce wykazało, że nadal istnieją znaczne luki w przepisach dotyczących odpowiedzialności karnej w odniesieniu do nieuprawnionego prowadzenia niehandlowego składu substancji wybuchowych oraz w odniesieniu do nieuprawnionego przemieszczania o charakterze niehandlowym substancji wybuchowych.
Ponadto w obecnym stanie prawnym AusgStG nie zawiera szczególnego przepisu dotyczącego konfiskaty w rozumieniu art. 74 ust. 2 kodeksu karnego. Oznacza to, że w przypadku popełnienia wykroczeń określonych w art. 13 AusgStG (zakaz dostarczania, przemieszczania, posiadania lub używania prekursora materiałów wybuchowych ograniczony na mocy rozporządzenia UE w sprawie prekursorów materiałów wybuchowych) konfiskata takich prekursorów nie jest możliwa, jeżeli są one „zwykłymi” przedmiotami przestępstwa, które nie zostały wytworzone w wyniku wykroczenia (produkty przestępstwa), ani nie zostały użyte lub przeznaczone do jego popełnienia lub przygotowania (środki przestępstwa).
W związku z tym istnieje pilna potrzeba uzupełnienia (pomocniczych) przepisów prawa karnego i przepisów postępowania karnego.
10. Odniesienie do tekstów podstawowych: teksty podstawowe zostały przekazane w ramach wcześniejszego powiadomienia:
2009/0092/D
2004/0513/D
11. Nie
12.
13. Nie
14. Nie
15. Nie
16.
Aspekty TBT: Nie
Aspekty SPS: Nie
**********
Komisja Europejska
Punkt kontaktowy Dyrektywa (UE) 2015/1535
e-mail: grow-dir2015-1535-central@ec.europa.eu
