Teachtaireacht 001
Teachtaireacht ón gCoimisiún — TRIS/(2026) 2014
Treoir (AE) 2015/1535
Fógra a thabhairt 2026/0396/FR
Dréacht-téacs a fhógairt ó Bhallstát
Notification – Notification – Notifzierung – Нотификация – Oznámení – Notifikation – Γνωστοποίηση – Notificación – Teavitamine – Ilmoitus – Obavijest – Bejelentés – Notifica – Pranešimas – Paziņojums – Notifika – Kennisgeving – Zawiadomienie – Notificação – Notificare – Oznámenie – Obvestilo – Anmälan – Fógra a thabhairt
Does not open the delays - N'ouvre pas de délai - Kein Fristbeginn - Не се предвижда период на прекъсване - Nezahajuje prodlení - Fristerne indledes ikke - Καμμία έναρξη προθεσμίας - No abre el plazo - Viivituste perioodi ei avata - Määräaika ei ala tästä - Ne otvara razdoblje kašnjenja - Nem nyitja meg a késéseket - Non fa decorrere la mora - Atidėjimai nepradedami - Atlikšanas laikposms nesākas - Ma jiftaħx il-perijodi ta’ dewmien - Geen termijnbegin - Nie otwiera opóźnień - Não inicia o prazo - Nu deschide perioadele de stagnare - Nezačína oneskorenia - Ne uvaja zamud - Inleder ingen frist - Ní osclaíonn sé na moilleanna
MSG: 20262014.GA
1. MSG 001 IND 2026 0396 FR GA 24-07-2026 FR NOTIF
2. France
3A. Ministères économiques et financiers
Direction générale des entreprises
SCIDE/SQUALPI - Pôle Normalisation et réglementation des produits
Bât. Sieyès -Teledoc 143
61, Bd Vincent Auriol
75703 PARIS Cedex 13
3B. Ministère de la Santé, des Familles, de l'Autonomie et des Personnes handicapées
Direction générale de la santé
Sous-direction de la santé des populations et de la prévention des maladies chroniques
Bureau de la prévention des addictions
14, Avenue Duquesne
75007 Paris Cedex 07
4. 2026/0396/FR - S00S - Sláinte, trealamh leighis
5. Forálacha maidir le sláinte an phobail agus grúpaí leochaileacha a chosaint ar mhí-úsáid ocsaíd nítriúil.
6. Ocsaíd nítriúil
7.
8. Baineann an fógra seo le forálacha áirithe den dréacht-bhille chun freagairtí láithreacha a sholáthar d’eachtraí a chuireann isteach ar ord poiblí, ar shlándáil agus ar shíocháin agus ar chiúnas ár gcomhshaoránach.
Leagtar síos sa bhille cosc, a bheidh infheidhme maidir le baill den phobal, ar sheilbh, ar iompar, ar aistriú nó ar sholáthar ocsaíd nítriúil, chomh maith le haon táirge atá ceaptha go sonrach chun é a éascú go n-análaíonn baill den phobal isteach é chun críocha síceaighníomhacha, le héifeacht ó 1 Feabhra 2027, d'fhonn cloí leis an sceideal maidir le teacht i bhfeidhm aicmiú an tsubstaint seo faoin Rialachán REACH/CLP. Tá sé beartaithe leis an mbeart seo úsáid ocsaíde nítriúla a shrianadh do na catagóirí gairmithe a liostaítear le foráil agus do na catagóirí sin amháin. Tugann sé aghaidh ar an méadú imníoch atá tagtha ar mhí-úsáid ocsaíd nítriúil chun críocha áineasa, go háirithe i measc daoine óga, chomh maith leis na rioscaí sláinte agus saincheisteanna ord poiblí a eascraíonn as sin.
Ní mar gheall ar laghdú ar an éigeandáil sláinte poiblí ná ar mhian tréimhse cairde a cheadú sula ndéantar gníomh atá an dáta i bhfeidhm roghnaithe. Roghnaíodh an dáta sin go heisiach chun comhréireacht ama a áirithiú leis an gcur i bhfeidhm éigeantach, amhail ón 1 Feabhra 2027, ar aicmiú comhchuibhithe ocsaíde nítriúla faoi Rialachán (CE) Uimh. 1272/2008 maidir le haicmiú, lipéadú agus pacáistiú substaintí agus meascán. Déanfar ocsaíd nítriúil a aicmiú ansin mar thocsain atáirgthe de Chatagóir 1B. Freagraíonn an dáta seo freisin don dáta atá leagtha amach sa dréacht-nuashonrú ar Rialachán REACH arna fhoilsiú ag an gCoimisiún. Dá bhrí sin, glacadh an t-ailíniú a chuireann amchláir agus forálacha rialála i gcomhréir le chéile, le haidhm bacainní ar shaorghluaiseacht a laghdú. Ní chiallaíonn sé sin go bhfuil an t-ábhar céanna i mbearta náisiúnta agus Eorpacha. Tá bearta náisiúnta deartha go sonrach chun dul i ngleic le saincheisteanna úsáide substaintí sícighníomhacha, gáinneála agus cionta ord poiblí, rud a thugann údar maith le rialáil níos déine.
9. Tá sé beartaithe leis na forálacha ar tugadh fógra ina leith ardleibhéal cosanta a áirithiú don tsláinte phoiblí agus don tsábháilteacht phoiblí trí nochtadh an phobail i gcoitinne — agus go háirithe mionaoisigh agus daoine fásta óga — do na rioscaí a bhaineann le mí-úsáid ocsaíde nítriúla a laghdú. Is é is cuspóir dóibh stop a chur leis an méadú tapa ar úsáid substaintí sícighníomhacha, go háirithe úsáid throm nó laethúil, atá fós ann agus atá ag dul in olcas in ainneoin na srianta a tugadh isteach i ndiaidh a chéile ó bhí 2021 ann.
Tagann na forálacha seo ag am ina bhfuil an margadh agus an chaoi a dtarlaíonn an tomhaltas ag athrú go tapa. Cuireadh ceanastair agus sorcóirí in ionad na gcartús beag a úsáideadh ar dtús, a bhí in ann cúpla céad gram, nó fiú roinnt cileagram, d'ocsaíd nítriúil a choinneáil. Ag an am céanna, tá an dáileadh aistrithe chuig suíomhanna gréasáin, na meáin shóisialta, feidhmchláir teachtaireachtaí agus seirbhísí seachadta.
Laghdaíonn an t-athrú seo go suntasach éifeachtacht na mbeart rialála atá ann cheana féin, atá bunaithe go príomha ar aois an cheannaitheora, an pointe díola, méid an phacáistithe agus an chainníocht a dhíoltar ar ócáid ar leith. Dá bhrí sin, is gá gníomhú freisin maidir leis an sealbhú, an iompar, na bealaí dáilte agus inrianaitheacht na mbaisceanna.
Ní bheidh cuspóirí sláinte agus sábháilteachta poiblí mar aidhm ag na bearta sin ach amháin agus beidh údar maith leo i bhfianaise Airteagal 36 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh.
9a. Freagraíonn na bearta atá beartaithe do rioscaí a shainaithin údaráis sláinte náisiúnta agus Eorpacha go hoibiachtúil.
Léiríonn na sonraí atá ar fáil méadú leanúnach agus easpónantúil i gcásanna nimhithe. Sa bhliain 2025, tuairiscíodh 630 fógra maidir le mí-úsáid ocsaíd nítriúil don líonra Faireachas Andúile, méadú suntasach de bhreis is 20% i gcomparáid le 2024. Chonacthas méadú thart ar 10 % cheana féin in 2024 i gcomparáid le 2023 (ANSM, Nitrous Oxide Key Figures 2025, 2026). Roimh an méadú le déanaí ar mhí-úsáid, b'ionann ocsaíd nítriúil agus 7.4% de na tuairiscí uile a fuair an líonra faireachais drugaí in 2024 (ANSM, Miontuairiscí an Bhuanchoiste Eolaíoch, Substaintí Síceatrópacha, Támhshuanaigh agus Andúilí, Deireadh Fómhair 2025). Déantar difear do gach réigiún den Fhrainc. Tá na hiarmhairtí sláinte an-dian. In 2025, baineann 8 as gach 10 dtuarascáil a fhaightear le cásanna tromchúiseacha. Tuairiscíonn ionaid faireachais andúile cásanna andúile i thart ar 90% de na cásanna is tromchúisí, díobháil néareolaíoch i níos mó ná 80% de na cásanna, neamhoird shíciatracha i thart ar 15% de na cásanna agus deacrachtaí cardashoithíoch i mbeagnach 10% de na cásanna. Baineann thart ar 40% de na cásanna a tuairiscíodh le damáiste tromchúiseach don chorda dromlaigh nó do na néaróga imeallacha, rud a d'fhéadfadh iarmhairtí fadtéarmacha nó neamh-inchúlghairthe a bheith mar thoradh air (Dréacht-bhille chun díol ocsaíd nítriúil a shrianadh do ghairmithe amháin – Seanad, 18 Feabhra 2026).
Tá an daonra atá i gceist an-óg, agus tháinig méadú suntasach ar chion na mionaoiseach in 2025. Ba mhionaoisigh iad 19.4 % díobh in 2025, i gcomparáid le 12.8 % in 2024 agus 9.2 % in 2023, agus ba é 22 bhliain d’aois an mheánaois.
Cé nach rud neamhchoitianta é mí-úsáid sa daonra i gcoitinne a thuilleadh – agus 6.7% de dhaoine idir 18 agus 64 bliain d’aois ag tuairisciú gur thriail siad an tsubstaint seo ag pointe éigin ina saol in 2023 – d’ardaigh an cion seo go 11.7% i measc daoine idir 18 agus 24 bliain d’aois agus 12.5% i measc daoine idir 25 agus 34 bliain d’aois (OFDT, Leibhéil Úsáide Drugaí Mídhleathacha sa Fhrainc in 2023, Meitheamh 2024), rud a léiríonn leitheadúlacht an-ard i measc daoine óga. In 2024, thuairiscigh 5.8 % de dhaltaí sa sixth form go raibh triail bainte acu as ocsaíd nítrigine (OFDT, EnCLASS 2024, 2026).
Is iad cleachtais mhargaíochta, a bhfuil sé mar aidhm acu, in ainneoin na srianta atá ann cheana, tarraingteacht an táirge a mhéadú is cúis leis an leitheadúlacht ard atá ag baint leis na húsáidí seo i measc daoine óga. Cuidíonn úsáid coimeádán geala, fhoirmeacha pacáistíochta tarraingteacha agus blasanna milse (sú seacláide, banana, torthaí eachtracha, srl.) lena thomhaltas a normalú. Déantar an straitéis mhargaíochta seo, atá bunaithe ar an gceann a úsáidtear le haghaidh toitíní leictreonacha – a bhfuil cosc ar a margaíocht anois – a mhéadú le díolacháin ar líne, na meáin shóisialta agus seirbhísí seachadta.
Ag an am céanna, tá athrú tagtha ar phatrúin tomhaltais. Ní úsáidtear ocsaíd nítriúil i gcomhthéacs páirtí amháin a thuilleadh: tá méadú tugtha faoi deara ag údaráis sláinte ar úsáid rialta agus throm, chomh maith le méadú ar fhéinchógas i measc daoine scoite nó leochaileacha. Sa bhreis ar na himpleachtaí sláinte a bhaineann leis, eascraíonn fadhbanna ord phoiblí de bharr mí-úsáide ocsaíde nítrigine, a bhaineann leis an mbaol timpistí marfacha tráchta bóthair de bharr lagú ar aireachtáil agus tréimhsí freagartha mar thoradh ar a úsáid, agus leis an bhfágáil sorcóirí in áiteanna poiblí. Tá úsáid ocsaíd nítriúil in áiteanna poiblí ag cruthú líon méadaitheach timpistí tráchta bóthair. Sa bhliain 2025, taifeadadh níos mó ná 450 teagmhas tromchúiseach tráchta bóthair a bhain le hocsaíd nítriúil, atá daichead oiread níos mó ná sé bliana ó shin (Dréacht-bhille chun díol ocsaíd nítriúil a shrianadh do ghairmithe amháin – Seanad, 18 Feabhra 2026). Líon na gcásanna cúirte ina luaitear ocsaíd nítriúil
9b. Tá gá leis na bearta atá beartaithe chun an cuspóir maidir leis an tsláinte phoiblí a chosaint a shaothrú agus tá tionchar teoranta comhréireach acu ar an margadh inmheánach.
Chun na rioscaí a bhaineann le mí-úsáid ocsaíd nítriúil a íoslaghdú, tá roinnt beart sriantach tugtha isteach sa Fhrainc cheana féin i gcéimeanna ó 2021: cosc ar dhíol nó soláthar do mhionaoisigh; cosc ar dhíolacháin i dtithe tábhairne agus i siopaí tobac; ceanglas rabhadh a chur ar an bpacáistiú faoi na contúirtí a bhaineann le mí-úsáid an táirge; teorainneacha ar na cainníochtaí a dhíoltar le baill den phobal; agus cosc ar ghabhálais a éascaíonn a thomhaltas. In ainneoin na mbeart seo, lean na figiúirí sláinte ag dul in olcas agus d’oiriúnaigh an margadh do na srianta a bhí i bhfeidhm. Den chuid is mó, aistríodh an dáileadh ó chainéil thraidisiúnta go suíomhanna gréasáin, na meáin shóisialta agus seirbhísí teachtaireachtaí. Eagraítear seachadtaí baile de réir samhlacha atá inchomparáide leis na samhlacha a úsáidtear chun drugaí támhshuanacha a dháileadh.
Mar thoradh air sin, tá líonraí suntasacha allmhairithe agus dáilte forbartha, rud a éascaíonn rochtain ar an táirge in ainneoin na srianta leanúnacha a tugadh isteach.
Dá bhrí sin, tá na príomhbhearta nach bhfuil chomh sriantach – faisnéis sláinte, teorainneacha cainníochta, srianta ar asraonta áirithe agus cosc ar ghabhálais áirithe – curtha i bhfeidhm cheana féin, gan rath a bhaint amach maidir le hinfhaighteacht an táirge ná a úsáid throm a laghdú go leordhóthanach. Sampla de sin is ea líon na sáruithe a braitheadh ar bhonn an dlí is infheidhme faoi láthair. Níor thaifead Stiúrthóireacht Náisiúnta na bPóilíní Breithiúnacha ach 96 cion a bhain le hocsaíd nítriúil in 2025 (Dréacht-bhille chun díol ocsaíd nítriúil do ghairmithe amháin a shrianadh – Seanad, 18 Feabhra 2026), agus léiríonn sonraí ospidéil, idirghabhálacha póilíní agus urghabhálacha feiniméan ar scála i bhfad níos mó.
Faoi na coinníollacha seo, ní cosúil go gcinnteodh aon bheart nua atá teoranta do na modhanna margaíochta amháin leibhéal cosanta coibhéiseach. Tacaítear leis an measúnú seo leis na bearta a ghlacann Ballstáit eile atá ag tabhairt aghaidh ar na deacrachtaí céanna. Tá roinnt tíortha Eorpacha tar éis bearta sriantacha comhchosúla a ghlacadh, nó tá siad ag smaoineamh ar iad a ghlacadh, rud a léiríonn cóineasú measúnuithe sláinte poiblí ar leibhéal na hEorpa maidir le neamhleordhóthanacht na mbeart faisnéise agus na srianta páirteacha amháin chun mí-úsáid a laghdú go héifeachtach.
Dá bhrí sin, is beart riachtanach é an toirmeasc ar an táirge a shealbhú, a iompar, a aistriú nó a thairiscint do bhaill den phobal chun cosaint éifeachtach na sláinte poiblí a áirithiú i gcoinne feiniméan leanúnach mí-úsáide an táirge. Tá a raon feidhme teoranta i gcónaí, ós rud é go gceadaítear úsáidí gairmiúla agus críocha dlisteanacha eile, amhail taighde. Dá bhrí sin, ní chuireann an beart srian le húsáid dhlisteanach ocsaíd nítriúil, ach díríonn sé ar a mhí-úsáid chun críocha sícighníomhacha amháin, nach bhfuil aon chuspóir aitheanta go dlíthiúil leis.
Is cuid de threochta Eorpacha níos leithne í an srianadh seo freisin, treochta atá ag síormheas na rioscaí a bhaineann le hocsaíd nítrúil. Ón 1 Feabhra 2027 ar aghaidh, beidh an tsubstaint seo faoi réir aicmithe chomhchuibhithe faoin Rialachán CLP mar thocsain atáirgthe de Chatagóir 1B, rud a eascróidh go huathoibríoch i aicmiú REACH, rud a thugann le fios, i bprionsabal, cosc ar dhíolacháin do bhaill den phobal laistigh den AE, faoi réir díolúine féideartha i gcás cainníochtaí beaga. Leis an bhforbairt sin ar an gcreat Eorpach, deimhnítear an gá atá leis an mbeart náisiúnta agus rannchuidítear lena thionchar ar an margadh inmheánach a theorannú.
Tá an dáta céanna socraithe ag an bhFrainc don scéim náisiúnta chun comh-chónaí as a chéile ar sceidil éagsúla a sheachaint agus chun go mbeidh oibreoirí in ann
9c. Tá na srianta a eascraíonn as an mbeart atá beartaithe comhréireach le tromchúis na rioscaí sainaitheanta.
Leis an mbeart a bhaineann le hocsaíd nítriúil, tugtar aghaidh ar rioscaí tromchúiseacha sláinte, a bhféadfadh damáiste do-aisiompaithe a bheith mar thoradh orthu, go háirithe i measc daoine óga. Mheas na húdaráis gur údar maith a bhí leis an srian ar a mhargaíocht an leibhéal ard cosanta sláinte poiblí a bhí á lorg. Tá an beart seo níos comhréirí fós i bhfianaise go bhfuil na rioscaí a bhaineann le hocsaíd nítriúil aitheanta anois ar leibhéal na hEorpa agus gurb ionann an t-iompar atá beartaithe leis a chosc agus mí-úsáid an táirge, gan aon chuspóir dlisteanach don tomhaltóir, agus gur féidir leis na hiarmhairtí sláinte a eascraíonn as sin a bheith thar a bheith tromchúiseach.
Níl toirmeasc ar úsáidí gairmiúla agus ar chríocha dlisteanacha, agus go dtí an 1 Feabhra 2027 beidh ar oibreoirí a gcleachtais a oiriúnú. Tá an t-ualach a chuirtear ar ghníomhaíochtaí eacnamaíocha dlisteanacha teoranta dá bhrí sin.
Os a choinne sin, mura ndéanfaí gníomh, ligfí do threocht atá ag méadú i gcónaí i mí-úsáid leanúint ar aghaidh, rud a mbeadh ardriosca damáiste néareolaíoch tromchúiseach agus b'fhéidir dochúlaithe mar thoradh air, chomh maith le suaitheadh ord poiblí.
Sna himthosca sin, is dócha gur mó an díobháil a d’fhéadfadh teacht as easpa aon bhirt ná na srianta a fhorchuirtear leis an srian ar a mhargú.
10. Tagairtí: Níl aon tagairtí ann.
11. Tá
12. Tá an iarratas chun an nós imeachta práinne a agairt bunaithe ar theacht chun cinn tonn cásanna nimhithe le déanaí a raibh scála agus déine chomh mór sin nach bhféadfaí a réamh-mheas go réasúnta bunaithe ar na sonraí a bhí ar fáil roimhe seo.
Is é is cúis le déine an cháis, ar an gcéad dul síos, an méadú leanúnach brostaithe ar thuarascálacha ar chásanna tromchúiseacha a bhaineann le mí-úsáid ocsaíde nítriúla. Sa bhliain 2025, tuairiscíodh 630 fógra maidir le mí-úsáid ocsaíd nítriúil don líonra Faireachas Andúile, méadú suntasach de bhreis is 20% i gcomparáid le 2024. Chonacthas méadú thart ar 10 % cheana féin in 2024 i gcomparáid le 2023 (ANSM, Nitrous Oxide Key Figures 2025, 2026).
Léirítear leis na sonraí comhdhlúite atá ar fáil go bhfuil méadú tagtha ar líon na dtuarascálacha tromchúiseacha agus go bhfuil méadú suntasach tagtha ar líon na mionaoiseach a ndéantar difear dóibh. In 2025, comhfhreagraíonn thart ar 80 % de na fógraí do chásanna cliniciúla tromchúiseacha. Baineann dochar néareolaíoch le níos mó ná 80% de chásanna tromchúiseacha, agus uaireanta ní féidir iad a aisiompú (Seanad, Dréachtbhille chun díol ocsaíd nítriúil a shrianadh do ghairmithe amháin, 18 Feabhra 2026).
Ar an dara dul síos, is comhartha imníoch ar leith é go bhfuil an feiniméan seo ag scaipeadh chuig grúpaí aoise níos óige: in 2025, bhain 19.4% de na tuairiscí le mionaoisigh, i gcomparáid le 12.8% in 2024 agus 9.2% in 2023. Tá laghdú tagtha freisin ar mheánaois na ndaoine is ábhar don triail: 21.7 bliain in 2025, i gcomparáid le 22.2 bliain in 2024 agus 22.4 bliain in 20
13. Níl
14. Ní hea
15. Ní hea
16.
Gnéithe BTT: Ní hea
Gnéithe SPS: Ní hea
**********
An Coimisiún Eorpach
Pointe teagmhála Treoir (AE) 2015/1535
ríomhphost: grow-dir2015-1535-central@ec.europa.eu
