Μήνυμα 001
Ανακοίνωση της Επιτροπής - TRIS/(2026) 1844
Οδηγία (ΕE) 2015/1535
Γνωστοποίηση: 2026/0352/LT
Κοινοποίηση σχεδίου κειμένου από κράτος μέλος
Notification – Notification – Notifzierung – Нотификация – Oznámení – Notifikation – Γνωστοποίηση – Notificación – Teavitamine – Ilmoitus – Obavijest – Bejelentés – Notifica – Pranešimas – Paziņojums – Notifika – Kennisgeving – Zawiadomienie – Notificação – Notificare – Oznámenie – Obvestilo – Anmälan – Fógra a thabhairt
Does not open the delays - N'ouvre pas de délai - Kein Fristbeginn - Не се предвижда период на прекъсване - Nezahajuje prodlení - Fristerne indledes ikke - Καμμία έναρξη προθεσμίας - No abre el plazo - Viivituste perioodi ei avata - Määräaika ei ala tästä - Ne otvara razdoblje kašnjenja - Nem nyitja meg a késéseket - Non fa decorrere la mora - Atidėjimai nepradedami - Atlikšanas laikposms nesākas - Ma jiftaħx il-perijodi ta’ dewmien - Geen termijnbegin - Nie otwiera opóźnień - Não inicia o prazo - Nu deschide perioadele de stagnare - Nezačína oneskorenia - Ne uvaja zamud - Inleder ingen frist - Ní osclaíonn sé na moilleanna
MSG: 20261844.EL
1. MSG 001 IND 2026 0352 LT EL 10-07-2026 LT NOTIF
2. Lithuania
3A. Lietuvos akreditacijos ir standartizacijos agentūra
Mindaugo g. 12, 03225 Vilnius
Tel. +370 630 66782
Elektroninis paštas: info@lasa.gov.lt
3B. Lietuvos Respublikos sveikatos apsaugos ministerija
Vilniaus g. 33, LT-01402 Vilnius
Tel. +370 (8) 006 6004
Elektroninis paštas: ministerija@sam.lt
4. 2026/0352/LT - X00M - Εμπορεύματα και διάφορα προϊόντα
5. Σχέδιο νόμου αριθ. XVP-893(3) για την τροποποίηση του άρθρου 6-1 του νόμου αριθ. VIII-1608 για τα τρόφιμα της Δημοκρατίας της Λιθουανίας (στο εξής: σχέδιο νόμου)
6. Μη αλκοολούχα ποτά, των οποίων οι ονομασίες περιλαμβάνουν την ονομασία μιας ομάδας, υποομάδας και/ή κατηγορίας αλκοολούχων ποτών, όπως ορίζονται από αρμόδια αρχή εξουσιοδοτημένη από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Λιθουανίας ή από άμεσα εφαρμοστέα νομοθεσία της ΕΕ.
7.
8. Το σχέδιο νόμου αποσκοπεί στην απαγόρευση της πώλησης, αγοράς ή οποιασδήποτε άλλης μεταβίβασης μη αλκοολούχων ποτών, των οποίων οι ονομασίες περιλαμβάνουν την ονομασία μιας ομάδας, υποομάδας και/ή κατηγορίας αλκοολούχων ποτών —όπως ορίζονται από αρμόδια αρχή εξουσιοδοτημένη από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Λιθουανίας σύμφωνα με τον νόμο περί ελέγχου του αλκοόλ της Δημοκρατίας της Λιθουανίας ή από άμεσα εφαρμοστέα νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης— σε άτομα ηλικίας κάτω των 18 ετών.
9. Οι προβλεπόμενες τροποποιήσεις του νομικού πλαισίου βασίζονται στις αρχές της προστασίας των ανηλίκων, της πρόληψης και της διασφάλισης της συνοχής της πολιτικής της Λιθουανίας για τον έλεγχο του αλκοόλ. Πρέπει να σημειωθεί ότι η Λιθουανία εφαρμόζει ήδη αυστηρά μέτρα για τον περιορισμό της διαφήμισης, της πώλησης και της διαθεσιμότητας αλκοόλ. Το νομικό πλαίσιο της Λιθουανίας κατοχυρώνει την αρχή του περιορισμού των προϊόντων που προορίζονται για παιδιά και εφήβους, των οποίων ο σχεδιασμός μιμείται αλκοολούχα ποτά και/ή τη συσκευασία τους. Δηλαδή, από την 1η Νοεμβρίου 2019, σύμφωνα με το άρθρο 28 παράγραφος 1 του νόμου περί ελέγχου του αλκοόλ της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, απαγορεύεται η παραγωγή και/ή η πώληση στη Λιθουανία τροφίμων, παιχνιδιών και άλλων προϊόντων που προορίζονται για παιδιά και εφήβους και των οποίων ο σχεδιασμός μιμείται αλκοολούχα ποτά ή τις συσκευασίες τους, όπως η λεγόμενη «παιδική σαμπάνια». Η απαγόρευση αυτή θεσπίστηκε με σκοπό τη μείωση της κανονικοποίησης της κατανάλωσης αλκοόλ από τους ανήλικους. Ως εκ τούτου, η υιοθέτηση παρόμοιας προσέγγισης για τα μη αλκοολούχα ποτά, των οποίων η ονομασία, η συσκευασία ή η παρουσίαση συνδέεται με αλκοολούχα ποτά, θα συνάδει με τους γενικούς στόχους του κράτους για τη μείωση της κανονικοποίησης της κατανάλωσης αλκοόλ σε χώρους που συχνάζουν ανήλικοι. Το προβλεπόμενο μέτρο θεωρείται ότι έχει περιορισμένο πεδίο εφαρμογής και είναι αναλογικό, καθώς θα εφαρμόζεται μόνο σε ορισμένα μη αλκοολούχα προϊόντα που μιμούνται αλκοολούχα ποτά, χωρίς να περιορίζεται η διαθεσιμότητά τους σε ενήλικες. Ο κανονισμός είναι επίσης σύμφωνος με το δικαίωμα των κρατών μελών να θεσπίζουν μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας.
9α. 9.α. Δεδομένου ότι ο νόμος περί ελέγχου του αλκοόλ της Δημοκρατίας της Λιθουανίας απαγορεύει ήδη την παραγωγή και/ή την πώληση προϊόντων που μιμούνται αλκοολούχα ποτά ή των συσκευασιών τους και προορίζονται για παιδιά και εφήβους, η εφαρμογή παρόμοιων αρχών στα μη αλκοολούχα ποτά, των οποίων η ονομασία ή η παρουσίαση μιμείται αλκοολούχα ποτά, θα εξασφαλίσει τη συνέπεια και τον συστηματικό χαρακτήρα της πολιτικής της Λιθουανίας για τον έλεγχο των αλκοολούχων ποτών. Διαφορετικά, θα εξακολουθήσει να υφίσταται μια κατάσταση στην οποία η πρόσβαση των ανηλίκων σε ορισμένα προϊόντα που μιμούνται το αλκοόλ είναι περιορισμένη, ενώ η πρόσβαση σε άλλα θα επιτρέπεται, παρότι η επίδρασή τους στη διαμόρφωση της κοινωνικής αποδοχής της κατανάλωσης αλκοόλ μπορεί να είναι παρόμοια. Η επιστημονική βιβλιογραφία επισημαίνει την ανάγκη διεξαγωγής μακροχρόνιων μελετών προκειμένου να διαπιστωθεί εάν υπάρχουν στοιχεία που να υποδηλώνουν αιτιώδη σύνδεση μεταξύ της κατανάλωσης μη αλκοολούχων ποτών και της επακόλουθης κατανάλωσης αλκοολούχων ποτών. Ωστόσο, αρκετές μελέτες δείχνουν ότι υπάρχουν συνδέσεις μεταξύ της κατανάλωσης μη αλκοολούχων ποτών και ενός μεγαλύτερου ενδιαφέροντος για τα αλκοολούχα ποτά. Για παράδειγμα, μια μελέτη αποκάλυψε ότι οι μαθητές που είχαν εμπειρία κατανάλωσης μη αλκοολούχων ποτών έδειχναν μεγαλύτερο ενδιαφέρον ή κίνητρο για την κατανάλωση αλκοολούχων ποτών σε σύγκριση με εκείνους που δεν είχαν [(Επίδραση της κατανάλωσης μη αλκοολούχων ποτών από τα παιδιά όσον αφορά την κατανάλωση αλκοολούχων ποτών και το κάπνισμα) – PubMed]. Μια άλλη μελέτη έδειξε ότι οι νέοι είναι πιο πιθανό να αντιλαμβάνονται τα εν λόγω μη αλκοολούχα ποτά ως άτυπα αλκοολούχα ποτά παρά ως συνηθισμένα αναψυκτικά (https://movendi.ngo/wp-content/uploads/2025/04/1-s2.0-S0955395925000520-main.pdf). Η μελέτη του 2023 του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, η οποία αξιολογεί τις πτυχές της δημόσιας υγείας που σχετίζονται με τα μη αλκοολούχα ποτά ή τα ποτά με χαμηλή περιεκτικότητα σε αιθυλική αλκοόλη, υποδεικνύει ότι, παρά το γεγονός ότι ορισμένες μελέτες καταδεικνύουν θετική επίδραση στη δημόσια υγεία, υπάρχουν επίσης μελέτες που υποδηλώνουν ότι τα εν λόγω προϊόντα ενδέχεται να κανονικοποιήσουν την κουλτούρα της κατανάλωσης αλκοόλ και να οδηγήσουν τους ανθρώπους, ιδίως τους νέους, να συνηθίσουν στη γεύση των αλκοολούχων ποτών (https://iris.who.int/server/api/core/bitstreams/a75a35b1-d8eb-4317-ad05-c4e2a741caff/content).
Στον δημόσιο χώρο της Λιθουανίας συνεχίζουν να εκφράζονται απόψεις και αντιδράσεις από μέλη του κοινού σχετικά με το γεγονός ότι οι ανήλικοι μπορούν να αγοράζουν ελεύθερα μη αλκοολούχα ποτά, των οποίων η συσκευασία, η ονομασία και/ή η παρουσίαση μοιάζουν με αυτές των αλκοολούχων ποτών (https://www.15min.lt/verslas/naujiena/finansai/lietuvoje-draudziant-vaikiska-sampana-alkoholio-pakaitalu-vaikai-gali-isigyti-laisvai-662-2163590?utm_source=chatgpt.com; https://www.jonavoszinios.lt/naujiena/jonavietis-sutriko-ar-tikrai-galima-vaikams-parduoti-nealkoholini-sampana-vyna-alu). Θα πρέπει να σημειωθεί ότι, ακόμη και ελλείψει νομικής απαγόρευσης, ορισμένες υπεύθυνες επιχειρηματικές πρακτικές στη Λιθουανία βασίζονται στην αρχή της αυτορρύθμισης και δεν παρέχουν ευκαιρίες για την αγορά τέτοιων ποτών από ανηλίκους (https://www.lrt.lt/naujienos/lietuvoje/2/2078630/pastebimas-nepilnameciu-susidomejimas-nealkoholiniu-alumi-ar-taip-vaikai-pratinami-prie-alkoholio-skonio?srsltid=AfmBOoqjbpZPWK4Tuy1_v5Lb36KhrpkjFFLYDJsVb4LB4oLSnTdmhnCp). Οι περιορισμοί στην πώληση μη αλκοολούχων ποτών σε ανηλίκους υποστηρίζονται από την ακαδημαϊκή κοινότητα και τους τοξικολόγους (https://www.lrt.lt/naujienos/sveikata/682/2507939/nealkoholiniai-gerimai-populiareja-gali-buti-pavojingi-kovojantiems-su-priklausomybe?srsltid=AfmBOopWqA9CnX8hVnL7tsAZULUru64MJgskrfyj9lhKjtYO5tBkMWES; https://zagaresvysniukas.lt/straipsnius/nealkoholiniai-gerimai-nestumo-metu/). Από τις εκθέσεις αυτές προκύπτει ότι ένα μέρος του κοινού εκφράζει ανησυχία για την τρέχουσα κατάσταση όσον αφορά την κατανάλωση μη αλκοολούχων ποτών σε χώρους όπου συχνάζουν ανήλικοι. Θα πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι η νομοθετική πρακτική περιλαμβάνει περισσότερα από ένα παραδείγματα στα οποία η πρόσβαση των ανηλίκων σε προϊόντα περιορίζεται όχι λόγω της άμεσης βλάβης που προκαλούν στην υγεία, αλλά προκειμένου να διαμορφωθούν ορισμένοι κοινωνικοί κανόνες. Εκτός από την προαναφερθείσα απαγόρευση της παραγωγής και πώλησης προϊόντων που προορίζονται για παιδιά και των οποίων ο σχεδιασμός ή η παρουσίαση μιμείται αλκοολούχα ποτά, στη Λιθουανία απαγορεύεται επίσης η πώληση ενεργειακών ποτών σε ανηλίκους.
9β. 9.β. Το προβλεπόμενο μέτρο έχει περιορισμένο αντίκτυπο στην εσωτερική αγορά, καθώς δεν περιορίζει την παρασκευή, την εισαγωγή ή τη διάθεση στην αγορά των εν λόγω προϊόντων, αλλά απλώς επιβάλλει περιορισμό στην πώλησή τους σε ανηλίκους. Το μέτρο ισχύει εξίσου για όλα τα προϊόντα που διατίθενται στην αγορά, ανεξάρτητα από την προέλευσή τους, οπότε ο αντίκτυπος στο διασυνοριακό εμπόριο είναι ελάχιστος. Μέτρα όπως η αυτορρύθμιση, η επισήμανση ή η παροχή πληροφοριών δεν εξασφαλίζουν ένα ενιαίο και δεσμευτικό επίπεδο προστασίας. Το επιλεγέν μέτρο θεωρείται το λιγότερο περιοριστικό μέτρο και το μέτρο που είναι ικανό να επιτύχει αποτελεσματικά τον στόχο της προστασίας των ανηλίκων και της πρόληψης της κανονικοποίησης της κατανάλωσης αλκοόλ.
9γ. 9.γ. Ο προτεινόμενος περιορισμός είναι αναλογικός προς τον επιδιωκόμενο σκοπό. Ισχύει μόνο για μια περιορισμένη κατηγορία προϊόντων, συγκεκριμένα τα μη αλκοολούχα ποτά των οποίων οι ονομασίες περιλαμβάνουν την ονομασία μιας ομάδας, υποομάδας και/ή κατηγορίας αλκοολούχων ποτών που έχει καθοριστεί από αρχή εξουσιοδοτημένη από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Λιθουανίας σύμφωνα με τον νόμο περί ελέγχου του αλκοόλ της Δημοκρατίας της Λιθουανίας ή με άμεσα εφαρμοστέα νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και, ως εκ τούτου, δεν δημιουργεί αδικαιολόγητα εμπόδια στην εσωτερική αγορά ούτε δυσανάλογο διοικητικό φόρτο για τους οικονομικούς φορείς.
Ο προτεινόμενος κανονισμός δεν προβλέπει την απαγόρευση ή τον περιορισμό της πώλησης αυτών των ποτών σε ενήλικες. Ο έλεγχος της ηλικίας στα σημεία πώλησης αποτελεί μια συνήθη και ήδη καθιερωμένη πρακτική κατά την πώληση αλκοόλ, ενεργειακών ποτών, προϊόντων καπνού ή άλλων προϊόντων για τα οποία ισχύουν περιορισμοί ηλικίας. Ο προτεινόμενος κανονισμός έχει περιορισμένο πεδίο εφαρμογής, καθώς θα εφαρμόζεται μόνο στα μη αλκοολούχα ποτά των οποίων οι ονομασίες περιλαμβάνουν ρητά τις ονομασίες των τύπων αλκοολούχων ποτών (για παράδειγμα, μπίρα, κρασί κ.λπ.). Το εν λόγω ρυθμιστικό πεδίο επιτρέπει τη διάκριση μεταξύ των συνηθισμένων αναψυκτικών και των προϊόντων τα οποία, λόγω της ονομασίας και της παρουσίασής τους, συνδέονται άμεσα με τα αλκοολούχα ποτά. Ως εκ τούτου, το μέτρο δεν μπορεί να θεωρηθεί υπερβολικός ή δυσανάλογος περιορισμός της αγοράς.
Επιπλέον, θα πρέπει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με το άρθρο 168 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ευρωπαϊκή Ένωση δεσμεύεται να διασφαλίζει υψηλό επίπεδο προστασίας της ανθρώπινης υγείας σε όλους τους τομείς πολιτικής. Στην παράγραφο αυτή ορίζεται επίσης ότι οι δράσεις της Ένωσης συμπληρώνουν τις πολιτικές των κρατών μελών. Το άρθρο 168 παράγραφος 7 καθιστά σαφές ότι η ευθύνη για τον καθορισμό της πολιτικής στον τομέα της υγείας και την οργάνωση των συστημάτων υγείας ανήκει στα κράτη μέλη. Τα κράτη μέλη μπορούν να επιλέξουν τα μέτρα που θεωρούν κατάλληλα για τη διασφάλιση της προστασίας της δημόσιας υγείας σε εθνικό επίπεδο.
10. Αναφορές σε βασικά κείμενα:
11. Όχι
12.
13. Όχι
14. Όχι
15. Όχι
16.
Θέματα TBT:
Το σχέδιο αποτελεί τεχνικό κανονισμό ή αξιολόγηση της συμμόρφωσης
Θέματα SPS: Όχι
**********
Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Σημείο Επαφής οδηγίας (ΕΕ) 2015/1535
Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: grow-dir2015-1535-central@ec.europa.eu
