Bericht 001
Mededeling van de Commissie - TRIS/(2026) 2798
Richtlijn (EU) 2015/1535
Kennisgeving: 2026/0541/SE
Kennisgeving van een ontwerptekst van een lidstaat
Notification – Notification – Notifzierung – Нотификация – Oznámení – Notifikation – Γνωστοποίηση – Notificación – Teavitamine – Ilmoitus – Obavijest – Bejelentés – Notifica – Pranešimas – Paziņojums – Notifika – Kennisgeving – Zawiadomienie – Notificação – Notificare – Oznámenie – Obvestilo – Anmälan – Fógra a thabhairt
Does not open the delays - N'ouvre pas de délai - Kein Fristbeginn - Не се предвижда период на прекъсване - Nezahajuje prodlení - Fristerne indledes ikke - Καμμία έναρξη προθεσμίας - No abre el plazo - Viivituste perioodi ei avata - Määräaika ei ala tästä - Ne otvara razdoblje kašnjenja - Nem nyitja meg a késéseket - Non fa decorrere la mora - Atidėjimai nepradedami - Atlikšanas laikposms nesākas - Ma jiftaħx il-perijodi ta’ dewmien - Geen termijnbegin - Nie otwiera opóźnień - Não inicia o prazo - Nu deschide perioadele de stagnare - Nezačína oneskorenia - Ne uvaja zamud - Inleder ingen frist - Ní osclaíonn sé na moilleanna
MSG: 20262798.NL
1. MSG 001 IND 2026 0541 SE NL 06-10-2026 SE NOTIF
2. Sweden
3A. Kommerskollegium
3B. Livsmedelsverket
4. 2026/0541/SE - C50A - Levensmiddelen
5. Verordeningen tot wijziging van de verordeningen van het Zweedse Voedselagentschap (SLVFS 2005:9) inzake het gebruik van het Sleutelgatsymbool
6. Levensmiddel
7.
Verordening (EG) nr. 1924/2006 inzake voedings- en gezondheidsclaims voor levensmiddelen: Artikel 23
-
8. Het doel van het Sleutelgatsymbool is om het consumenten gemakkelijker te maken om gezondere voedingsalternatieven te kiezen in verschillende levensmiddelengroepen. Door te kiezen voor producten met het Sleutelgatsymbool, krijgen consumenten automatisch meer vezels en volkorenproducten binnen, minder zout en suiker, en gezondere vetten. De wetenschappelijke basis voor de "Sleutelgat"-criteria zijn de Noordse voedingsaanbevelingen (NNR). De NNR is in 2023 bijgewerkt en daarom moeten de verordeningen nu worden gewijzigd.
Het gebruik van het Sleutelgatkeurmerk is vrijwillig. Naast Zweden wordt het Sleutelgatkeurmerk ook gebruikt in Denemarken, IJsland, Noorwegen, de Faeröer en Litouwen. Er is ook een overeenkomst met Noord-Macedonië gesloten op grond waarvan zij het Sleutelgatsymbool mogen gebruiken. Er is een Noordse overeenkomst tussen Zweden, Denemarken, Noorwegen en IJsland. Denemarken, Noorwegen en IJsland hebben in hun nationale wetgeving soortgelijke voorschriften als LIVSFS 2005:9. De andere landen die overeenkomsten hebben gesloten met het Zweedse Voedselagentschap voor het gebruik van het Sleutelgatkeurmerk, moeten zich, overeenkomstig die overeenkomsten, houden aan de bepalingen van LIVSFS 2005:9. In het licht van het bovenstaande heeft het Agentschap geconcludeerd dat het niet nodig is een bepaling inzake wederzijdse erkenning op te nemen.
9. De voorschriften regelen het gebruik van het Sleutelgatsymbool, dat een symbool is voor zogenoemde voedingsclaims. Het Zweedse Voedselagentschap stelt wijzigingen voor aan de voorschriften van het Zweedse Voedselagentschap (SLVFS 2005:9) betreffende het gebruik van het Sleutelgatsymbool. Het voorstel heeft in de eerste plaats betrekking op veranderingen in de voedingswaarde zodat de criteria voor het Sleutelgatkeurmerk in overeenstemming zijn met de Noordse voedingsaanbevelingen (NNR). Het voorstel is opgesteld in samenwerking met Denemarken, Noorwegen en IJsland, die in hun nationale wetgeving voorschriften hebben die gelijkwaardig zijn aan LIVSFS 2005:9. Een inhoudelijk vergelijkbaar wijzigingsvoorstel, met uitzondering van de taalkundige aanpassingen, wordt ook in Denemarken, IJsland en Noorwegen verspreid.
Er wordt een langere overgangsperiode voorgesteld om producenten de tijd te geven hun productie en etikettering aan te passen aan de herziene criteria. Bij deze herziening lag de nadruk vooral op het verlagen van het zoutgehalte in verschillende voedingsgroepen (zodat de totale zoutinname van de bevolking kan worden teruggedrongen. Dit draagt bij aan de naleving van de Noordse voedingsaanbevelingen), het aanscherpen van de vereisten voor volkoren en vezels in brood (door een hoger gehalte aan vezels en volkoren kunnen meer producten bijdragen aan een hogere inname door de bevolking) en het opnemen van zaden (met uitzondering van zonnebloempitten en lijnzaad). NNR 2023 adviseert om zaden op te nemen in een gevarieerd en vezelrijk dieet, aangezien ze voedingsvezels, eiwitten, vitamines en heilzame vetzuren bevatten. Ten slotte worden de criteria voor plantaardige of gedeeltelijk plantaardige producten aangepast, zodat ze in lijn komen te liggen met de criteria die van toepassing zijn op vlees of bepaalde vleesproducten met hetzelfde beoogde gebruik.
Daarnaast wordt een wijziging voorgesteld met betrekking tot het toegestane vetgehalte in levensmiddelengroep 6, zodat de vereisten alleen nog gelden voor de hoeveelheid verzadigde vetzuren. Ook wordt voorgesteld om zaden en noten niet in aanmerking te nemen bij de berekening van de hoeveelheid volle granen. Ten slotte wordt voorgesteld om het criterium met betrekking tot toegevoegde suiker te schrappen voor gehakt in voedselgroep 24b en om de vereiste te schrappen inzake verzadigde vetzuren in voedselgroep 3.
Daarnaast stelt het Zweedse Voedselagentschap ook enkele kleine taalkundige wijzigingen voor.
9a. Deze maatregel is bedoeld om de volksgezondheid te bevorderen door het voor consumenten gemakkelijker te maken om binnen verschillende voedingsgroepen voor gezondere alternatieven te kiezen. Door te kiezen voor producten met het Sleutelgatkeurmerk kunnen consumenten onder andere hun inname van vezels en volkorenproducten verhogen, hun inname van zout en suiker verminderen en vetten consumeren met een gunstiger vetzuurprofiel.
De wetenschappelijke basis voor de Sleutelgatcriteria wordt gevormd door de Noordse voedingsaanbevelingen (NNR), die in 2023 zijn bijgewerkt. De Zweedse nationale voedingsrichtlijnen zijn ook bijgewerkt op basis van NNR 2023. Om ervoor te zorgen dat het Sleutelgatsysteem ook in de toekomst advies kan blijven geven dat in lijn ligt met de huidige wetenschappelijke inzichten, moeten de criteria in de regelgeving worden aangepast.
De criteria bieden voedselproducenten bovendien houvast bij de ontwikkeling van gezondere producten door duidelijkheid te verschaffen over de voedingscriteria voor producten die binnen verschillende voedselgroepen met het Sleutelgatsymbool mogen worden geëtiketteerd en op de markt gebracht.
Als de criteria niet worden bijgewerkt, bestaat het risico dat de etikettering na verloop van tijd gebaseerd zal zijn op verouderde wetenschappelijke gegevens en niet langer volledig zal aansluiten bij de huidige voedingsaanbevelingen voor consumenten en levensmiddelenbedrijven. De voorgestelde wijzigingen zorgen er dus voor dat het Sleutelgatkeurmerk consistent en systematisch kan blijven bijdragen aan het bevorderen van gezondere eetgewoonten.
9b. Het Sleutelgatkeurmerk is een al lang bestaand, vrijwillig keurmerk. De keurmerkregeling geldt niet alleen voor Zweedse producten, maar mag ook worden toegepast op geïmporteerde producten, mits aan de criteria wordt voldaan. Er zijn geen aanwijzingen dat de etikettering een negatief effect heeft gehad op de interne markt of de grensoverschrijdende handel. Tijdens het raadplegingsproces zijn evenmin opmerkingen ontvangen waaruit zou blijken dat er sprake is van een dergelijk effect. De voorgestelde wijzigingen zullen naar verwachting dan ook geen negatieve gevolgen hebben voor de interne markt.
Om ervoor te zorgen dat het Sleutelgat consumenten kan blijven begeleiden en kan bijdragen aan de ontwikkeling van een gezonder productaanbod, moeten de criteria gebaseerd zijn op actuele wetenschappelijke gegevens. Als de criteria niet worden bijgewerkt, bestaat het risico dat consumenten zich laten leiden door verouderde criteria en dat de relevantie van de etikettering – en het vertrouwen daarin – afneemt.
Het Zweedse Voedselagentschap heeft overwogen om de huidige criteria te handhaven. Dit zou echter betekenen dat de criteria niet zouden worden aangepast aan NNR 2023 en de bijgewerkte nationale voedingsrichtlijnen. Informatie of advies over de nieuwe voedingsaanbevelingen alleen wordt eveneens niet als voldoende beschouwd, aangezien de criteria in de regelgeving bepalen welke producten mogen worden voorzien van het Sleutelgatkeurmerk en daarmee op de markt mogen worden gebracht.
Het Zweedse Voedselagentschap is daarom van mening dat een bijwerking van de criteria in de verordeningen noodzakelijk is zodat de etikettering aan het beoogde doel blijft voldoen.
9c. De voorgestelde wijzigingen worden geacht geen gevolgen te hebben voor de interne markt. Het Sleutelgatkeurmerk is een vrijwillig keurmerk en de criteria zijn op dezelfde manier van toepassing, ongeacht de lidstaat waar de producten zijn vervaardigd.
Voor bedrijven die het keurmerk gebruiken, kunnen de aangepaste criteria betekenen dat bepaalde producten moeten worden aangepast om aan de criteria te blijven voldoen, of dat het keurmerk voor bepaalde producten niet langer mag worden gebruikt. De overgangsperiode is verlengd na overleg met de betrokken exploitanten van levensmiddelenbedrijven, zodat er voldoende tijd is voor aanpassingen. De noodzaak van aanpassingen die zich voordoen, moet worden afgewogen tegen het algemeen belang dat met de maatregel wordt nagestreefd, d.w.z. de volksgezondheid bevorderen door consumenten naar gezondere alternatieven te leiden en bij te dragen tot de ontwikkeling van een gezonder productassortiment.
Als de criteria niet worden bijgewerkt, bestaat het risico dat het Sleutelgatkeurmerk niet langer de huidige wetenschappelijke inzichten weerspiegelt en daardoor minder bruikbaar wordt als richtlijn voor consumenten en levensmiddelenbedrijven.
Tegen deze achtergrond en rekening houdend met het feit dat de etikettering vrijwillig is en wordt toegepast ongeacht de oorsprong van de producten, is het Zweedse Voedselagentschap van mening dat de mogelijke beperkingen als gevolg van de wijzigingen in verhouding staan tot de nagestreefde doelstelling op het gebied van de volksgezondheid.
10. Verwijzingen naar de basisteksten: Basisteksten zijn toegezonden in het kader van een eerdere kennisgeving:
2020/0396/S
11. Nee
12.
13. Nee
14. Nee
15. Ja
16.
TBT-aspect: Nee
SPS-aspect: Nee
**********
Europese Commissie
Contactpunt Richtlijn (EU) 2015/1535
email: grow-dir2015-1535-central@ec.europa.eu
